وجه تسمیه
قائمشهر در طول تاریخ با نام‌های مختلفی شناخته شده است:
- چمنو: ترکیبی از «چمن» و «او» (آب در زبان تبری) به معنای ناحیه‌ای پر از چمن و آب. امروزه محله‌ای به نام «جمنان» در شهر وجود دارد.
- توجی (تریجی): شهری باستانی در نزدیکی ساری که با قائمشهر امروزی مطابقت دارد.
- علی‌آباد: نامی که در دوران قاجار به این منطقه داده شد.
- شاهی: در شهریور ۱۳۱۴ به دلیل نزدیکی به زادگاه رضاشاه (سوادکوه) به این نام تغییر یافت.
- قائمشهر: پس از انقلاب ۱۳۵۷، نام شهر به قائمشهر تغییر پیدا کرد.
زبان و مردم
مردم قائمشهر از قومیت طبری هستند و به گویش قائمشهری از زبان مازندرانی سخن می‌گویند. این گویش شباهت زیادی به گویش‌های فیروزکوهی، سوادکوهی، جویباری و ساروی دارد. اکثریت مردم این شهر مسلمان و شیعه دوازده‌امامی هستند.
پیشینه تاریخی
از عصر آهن تا دوران اسلامی
کاوش‌های باستان‌شناسی در قائمشهر منجر به کشف سفال‌های ۵۰۰۰ ساله و ابزارهای سنگی شده است که قدمت زندگی در این منطقه را به عصر آهن می‌رساند. در دوران صفویان، این شهر مورد توجه ویژه قرار گرفت و در دوران قاجار با نام علی‌آباد پایه‌گذاری شد.
دوران پهلوی؛ طلوع شکوفایی
شکوفایی واقعی قائمشهر از دوران پهلوی آغاز شد. ساخت راه‌آهن سراسری ایران از این شهر شروع شد و کارخانجات بزرگی مانند کارخانه نساجی مازندران (یکی از بزرگ‌ترین کارخانجات نساجی خاورمیانه) در آن تأسیس شد. این شهر به کانون پذیرش جمعیت و صنعت تبدیل شد.
انقلاب و پس از آن
در جریان انقلاب ۱۳۵۷، نام شهر از شاهی به قائمشهر تغییر یافت. امروزه این شهر با جمعیتی نزدیک به ۲۰۵ هزار نفر (بر اساس سرشماری ۱۳۹۵)، پرتراکم‌ترین شهر استان مازندران محسوب می‌شود.
موقعیت جغرافیایی و آب و هوا
قائمشهر در ناحیه البرز مرکزی و در ارتفاع ۵۱ متری از سطح دریا واقع شده است. این شهر از دو ناحیه دشتی و کوهپایه‌ای تشکیل شده و دارای اقلیم معتدل و مرطوب است. میانگین بارش سالانه آن ۸۵۰ میلی‌متر است که زمستان‌ها نیمی از آن را تأمین می‌کند.
شهر از شمال به دریای مازندران، از جنوب به رشته کوه‌های البرز، از شرق به ساری و از غرب به بابل محدود می‌شود. فاصله آن تا تهران ۲۳۷ کیلومتر است.
جاذبه‌های گردشگری
رودخانه‌های تلار و سیاهرود
قائمشهر یکی از معدود شهرهای استان است که دو رودخانه تلار و سیاهرود را در غرب و شرق خود جای داده است. این رودخانه‌ها که از ارتفاعات سوادکوه سرچشمه می‌گیرند، جلوۀ زیبایی به بافت شهری بخشیده‌اند. پارک ساحلی سیاهرود و پارک ساحلی سراج (در حاشیه تلار) از مکان‌های تفریحی محبوب هستند.
سد زمزم (برنجستانک)
این سد خاکی با هسته رسی، در نزدیکی روستای برنجستانک واقع شده و منظره‌ای دلنشین برای گردشگران فراهم کرده است.
موزه شهر
ساختمان قدیمی شهرداری قائمشهر که قدمت آن به سال ۱۳۰۵ شمسی برمی‌گردد، به موزه تبدیل شده است. این موزه دارای بخش‌های مردم‌شناسی، کتابخانه و باستان‌شناسی است.
نمایشگاه بین‌المللی مازندران
این مجموعه به مساحت ۱۴ هکتار در حاشیه رودخانه تلار واقع شده و میزبان رویدادهای مختلف فرهنگی و تجاری است.
فرهنگ و آداب و رسوم
نوروزخوانی
پانزده روز قبل از عید نوروز، نوروزخوانان با خواندن اشعار محلی و مدح امامان، طلیعه سال نو را مژده می‌دهند. این سنت دیرینه در قائمشهر همچنان زنده است.
کشتی لوچو
این کشتی محلی مازندرانی در گذشته در مراسم عروسی اجرا می‌شد و امروزه در تابستان‌ها پس از وجین شالیزارها برگزار می‌شود.
تیرگان (تیرماسیزه شو)
جشن تیرگان در سیزدهم تیرماه برگزار می‌شود و یکی از جشن‌های باستانی ایران است.
سوغات و صنایع دستی
غذاهای سنتی
ناز خاتون، آش گزنه، آش ترش، ته چین، فسنجان، مرغ ترش، باقالا پلو، کدو پلو و اکبر جوجه از جمله غذاهای محلی این شهر هستند.
شیرینی‌ها و تنقلات
تندیرنون (نان محلی)، سوهان کنجد (پشت‌زیک)، برنجک (بهادانه)، پیس گندله و کوماج.
صنایع دستی
صنایع چوبی، مبل‌سازی، نساجی، گونی‌بافی، حصیربافی، گلیم‌بافی، جاجیم‌بافی و سفال‌گری.
محصولات کشاورزی
انواع مرکبات، کیوی، برنج، شکر سرخ (از نیشکر)، کنجد، عسل و ابریشم.
ورزش در قائمشهر
قائمشهر یکی از قطب‌های ورزش ایران است. باشگاه فوتبال نساجی مازندران (تأسیس ۱۳۳۸) یکی از قدیمی‌ترین تیم‌های ایران است که در سال ۱۴۰۱ قهرمان جام حذفی فوتبال ایران شد. ورزشگاه شهید وطنی (شهنا سابق) از دهه ۱۳۲۰ میزبان مسابقات فوتبال بوده است.
ورزشکاران این شهر در رشته‌های ووشو، کبدی، وزنه‌برداری، اسکیت، شنا، کشتی و بوکس افتخارات جهانی کسب کرده‌اند.
بانک‌ها و شعب بانکی قائمشهر
بر اساس داده‌های ایران‌گاه، ۶۹ شعبه از ۱۷ بانک در شهرستان قائمشهر فعال است که ۱۱ شعبه از آن‌ها دارای خودپرداز هستند. پرشعبه‌ترین بانک‌های قائمشهر بانک ملی ایران با ۱۵ شعبه، بانک سپه با ۱۱ شعبه و بانک ملت با ۷ شعبه هستند.
فهرست شعب بانک‌ها در قائمشهر
- شعب بانک ملی ایران در قائمشهر — ۱۵ شعبه، ۱۱ شعبه دارای خودپرداز
- شعب بانک سپه در قائمشهر — ۱۱ شعبه
- شعب بانک ملت در قائمشهر — ۷ شعبه
- شعب بانک صادرات ایران در قائمشهر — ۷ شعبه
- شعب بانک رفاه کارگران در قائمشهر — ۶ شعبه
- شعب بانک مسکن در قائمشهر — ۴ شعبه
- شعب بانک کشاورزی در قائمشهر — ۴ شعبه
- شعب بانک قرض‌الحسنه مهر ایران در قائمشهر — ۳ شعبه
- شعب بانک سینا در قائمشهر — ۲ شعبه
- شعب بانک تجارت در قائمشهر — ۲ شعبه
- شعب بانک توسعه تعاون در قائمشهر — ۲ شعبه
- شعب بانک اقتصاد نوین در قائمشهر — ۱ شعبه
- شعب بانک ایران زمین در قائمشهر — ۱ شعبه
- شعب بانک پارسیان در قائمشهر — ۱ شعبه
- شعب بانک پاسارگاد در قائمشهر — ۱ شعبه
- شعب پست بانک ایران در قائمشهر — ۱ شعبه
- شعب بانک قرض‌الحسنه رسالت در قائمشهر — ۱ شعبه
بیمارستان‌های قائمشهر
در ایران‌گاه ۲ بیمارستان از شهرستان قائمشهر ثبت شده است که مجموعاً ۶۱۷ تخت فعال دارند.
- بیمارستان ولیعصر (عج) قائم شهر — عمومی، ۳۱۶ تخت فعال
- مرکز آموزشی درمانی رازی قائمشهر — عمومی، ۳۰۱ تخت فعال
نظرهای مخاطبان دربارهٔ قائمشهر
هنوز نظری ثبت نشده است. اگر دربارهٔ این صفحه چیزی می‌دانید — یک اصلاح، یک تجربه یا نکته‌ای محلی — اولین نفر باشید.
نوشتن نظر