جغرافیا
موقعیت جغرافیایی
آبدانان در منطقهای استراتژیک در جنوب استان ایلام واقع شده و همسایگی آن با شهرستانهای درهشهر (از شمال شرقی)، دهلران (از غرب) و اندیمشک (از جنوب)، آن را به نقطهای کلیدی برای ارتباط میان استانهای ایلام و خوزستان تبدیل کرده است. یکی از مهمترین پروژههای عمرانی این منطقه، تونل کبیرکوه است؛ تونلی به طول ۵۳۰۰ متر که دومین تونل طولانی کشور محسوب میشود. این پروژه که از سال ۱۳۸۹ آغاز شده، تاکنون بیش از ۳۰۰۰ متر حفاری شده و نویدبخش تحولی بزرگ در حملونقل و اقتصاد منطقه است.
مردمشناسی
زبان
مردم خونگرم آبدانان بیشتر به گویش کردی آبدانانی (از شاخه کردی ایلامی) سخن میگویند. این گویش شیرین و دلنشین در شهرستانهای دهلران و بخشهایی از درهشهر نیز رواج دارد. اقلیتی از ساکنان نیز به زبان لری صحبت میکنند که این تنوع زبانی، بر غنای فرهنگی منطقه افزوده است.
مذهب مردم آبدانان
تمامی مردم شهرستان آبدانان پیرو مذهب شیعه دوازده امامی هستند و این وحدت مذهبی، در آیینها و مراسم محلی آنها به زیبایی جلوهگر میشود.
اقتصاد
معادن
آبدانان بر روی گنجینهای از منابع طبیعی خفته است. معادن عظیم نفت، گاز، گوگرد و چشمههای آبگرم، پتانسیل بالایی برای توسعه اقتصادی منطقه دارند، اما متأسفانه بهرهبرداری گستردهای از آنها صورت نمیگیرد و این ثروتهای خدادادی هنوز آنطور که باید به کمک اقتصاد محلی نیامدهاند.
گردشگری
شهرستان آبدانان با طبیعتی بکر و چشماندازهای مسحورکننده، بهشتی برای گردشگران است. از جمله جاذبههای طبیعی بینظیر آن میتوان به سه آبشار زیبای ماهوته، خروزان و تختان جولیان و همچنین منطقه سرسبز چم کبود اشاره کرد. علاوه بر این، مناطق سیاحتی، زیارتی و تاریخی متعددی در این شهرستان وجود دارد که در ادامه به مهمترین آنها میپردازیم.
منطقه حفاظتشده دینارکوه
این منطقه با وسعت ۴۰۵۷۹ هکتار، یکی از مناطق حفاظتشده جنگلی کشور است که در سال ۱۳۸۰ به مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوست. دینارکوه با پوشش گیاهی انبوه و حیات وحش متنوع، مقصدی عالی برای طبیعتگردان و علاقهمندان به محیط زیست است.
آثار باستانی
قدمت و تاریخ در آبدانان نفس میکشد. از جمله آثار باستانی ارزشمند این شهرستان میتوان به قلعه باستانی پشت قلعه در ۵ کیلومتری شهر و قلعه هزاردر در انتهای خیابان هزاردر اشاره کرد. باستانشناسان این بناها را به دوره ساسانی نسبت میدهند؛ هرچند متأسفانه این آثار ارزشمند در طول زمان دچار تخریب شدهاند.
ترابری
جادهها
قرار گرفتن آبدانان در میان دو کوه عظیم دینارکوه و کبیرکوه، اگرچه چشماندازهایی خیرهکننده خلق کرده، اما چالشهایی را نیز برای ارتباطات جادهای ایجاد نموده است. جاده ارتباطی به درهشهر و تهران، مسیری پرپیچوخم و باریک است که قدمت آن به پیش از انقلاب ۱۳۵۷ میرسد. این جاده که در سال ۱۳۵۰ به سفارش ارتش ساخته شده، در فصل بهار با مناظر شگفتانگیزش، یک جاده توریستی محسوب میشود، اما در زمستان عبور از آن بدون زنجیر چرخ تقریباً غیرممکن است. راه دیگر، جاده مواصلاتی به خوزستان است که در سال ۱۳۷۰ احداث شده است.
فرودگاه
آبدانان دارای یک فرودگاه نظامی است که در سال ۱۳۵۲ برای مقاصد لجستیکی و ترابری نیروی هوایی ساخته شد. این فرودگاه در چهار کیلومتری شرق شهر قرار دارد و در طول جنگ ایران و عراق نیز مورد استفاده عملیاتی و تدارکاتی قرار میگرفت، اما امروزه متروکه و بیاستفاده مانده است.
