مردم و فرهنگ
مردم ثلاث باباجانی با زبانی شیرین و دلنشین از شما استقبال میکنند. زبان گفتاری آنها کردی است و به دو گویش اصلی سورانی (با لهجه جافی) و کردی گورانی تقسیم میشود. این تنوع زبانی، نشاندهنده غنای فرهنگی این منطقه است. از نظر مذهبی نیز، مردم به دو مذهب اسلام (تسنن) و یارسان تعلق دارند که همزیستی مسالمتآمیز آنها، جلوهای از وحدت و همدلی را به نمایش میگذارد.
موقعیت جغرافیایی
ثلاث باباجانی در غرب استان کرمانشاه و در فاصله ۱۲۵ کیلومتری شهر کرمانشاه واقع شده است. این شهرستان از جنوب با شهرستانهای سرپل ذهاب و دالاهو، از شرق با جوانرود همسایه است و از غرب نیز با کشور عراق مرز مشترک دارد. این موقعیت مرزی، به آن اهمیتی استراتژیک و همچنین جذابیتی خاص برای گردشگران بخشیده است.
تقسیمات کشوری
این شهرستان با وسعتی حدود ۱۹۲۰ کیلومتر مربع، جمعیتی بالغ بر ۳۵٬۲۱۹ نفر را در خود جای داده است. ثلاث باباجانی دارای سه بخش، هفت دهستان، دو شهر (تازهآباد و ازگله) و ۲۵۵ روستا است. شهر تازهآباد با حدود ۱۶ هزار نفر جمعیت، مرکز این شهرستان محسوب میشود.
مناظر طبیعی؛ بهشتی در بهار
اگر عاشق طبیعت هستید، فصل بهار بهترین زمان برای سفر به ثلاث باباجانی است. در این فصل، دامنهها و کوهها سبزپوش میشوند و مناظری رویایی را خلق میکنند. از جمله دیدنیترین نقاط میتوان به گردنه «سیاتایر»، «مله سراژین» و «یک شبی» اشاره کرد که چشم هر بینندهای را خیره میکنند.
یکی از شگفتیهای این منطقه، چشمه «ریزه» است. این چشمه که در ۲۰ کیلومتری شرق تازهآباد قرار دارد، به دلیل خواص درمانی در بیماریهای کلیوی شهرت دارد و سالانه گردشگران بسیاری را به خود جذب میکند.
کوههای ثلاث باباجانی نیز سرشار از زیبایی و گیاهان دارویی هستند. از جمله کوههای معروف میتوان به سارون (Sarawan)، بنی گز، شفیله، بمو، دالاهو، نور، قجر و دری اشاره کرد. همچنین رود زمکان، پرآبترین رود این شهرستان، طراوت و شادابی را به منطقه هدیه میدهد.
پیشینه تاریخی
تاریخ ثلاث باباجانی به هزاران سال پیش بازمیگردد. در منابع تاریخی، نام این منطقه از دوران باستان ذکر شده است. یکی از مهمترین آثار تاریخی، بقایای شهر «درنه» است. هرودوت، پدر تاریخ، در ۲۵۰۰ سال پیش از این شهر با نام «دَرنه» یاد کرده است. بطلمیوس، دانشمند یونانی، نیز قرنها بعد به آن اشاره داشته است. درنه که امروزه روستایی کوچک در منطقه «دۆڵی ده ره» است، برای قرنها مرکز حکومتهای قدرتمند کُرد بوده است.
مشاهیر و نامآوران
ثلاث باباجانی زادگاه مشاهیر بزرگ و تأثیرگذاری است که هرکدام در عرصه ادب و فرهنگ درخشیدهاند:
- خانا قبادی (۱۷۰۰-۱۷۵۹ م): شاعر و متفکر متجددی که برای اولین بار قرآن کریم را به زبان کردی ترجمه کرد. دیوان شعر او با نام «خسروشیرین» از آثار ماندگار ادبیات کردی است.
- ولی دیوانه: شاعر عاشقپیشهای که داستان عشق او به زنی به نام شمس (شه م) شبیه مجنون اما پرسوزتر از آن روایت میشود.
- مولوی تایجوزی (مولوی کرد): شاعر و عارفی که به دلیل نبوغ در شعر و ادب کردی، شهرتی ملی دارد.
- عبدالکریم فانی خانه شوری: عالم و شاعری از خاندان سادات هاشمی که سالها در اقلیم کردستان عراق به تدریس و امامت پرداخت.
- عزیز ویسی: خواننده مطرح و محبوب کُرد که در این شهر متولد شده است.
زمین لرزه
ثلاث باباجانی در تاریخ معاصر خود، زمینلرزههای سختی را تجربه کرده است. در شامگاه ۲۱ آبان ۱۳۹۶، زلزلهای به قدرت ۷٫۳ ریشتر با عمق ۱۱ کیلومتر، این شهرستان را لرزاند. این زلزله که نزدیکترین شهر به کانون آن (۵ کیلومتر) بود، خسارات زیادی به بار آورد. همچنین در ۳۱ تیر ۱۳۹۷ نیز زلزلهای به قدرت ۵٫۹ ریشتر این منطقه را تکان داد.
روستاهای شهرستان ثلاث باباجانی
بر اساس دادههای ایرانگاه، در شهرستان ثلاث باباجانی ۹۲ آبادی در ۴ دهستان و ۲ بخش ثبت شده است که ۶۱ آبادی از آنها دارای جمعیت ساکن هستند و مجموع جمعیت روستایی ثبتشدهی آنها ۸٬۹۵۱ نفر است. فهرست کامل را در صفحهی روستاهای شهرستان ثلاث باباجانی ببینید.
دهستانهای شهرستان ثلاث باباجانی
- دهستان زمکان — بخش مرکزی، ۲۱ آبادی، ۳٬۴۳۹ نفر جمعیت
- دهستان خانه شور — بخش مرکزی، ۲۷ آبادی، ۲٬۵۲۷ نفر جمعیت
- دهستان دشت حر — بخش مرکزی، ۲۲ آبادی، ۲٬۱۰۲ نفر جمعیت
- دهستان ازگله — بخش ازگله، ۲۲ آبادی، ۸۸۳ نفر جمعیت
پرجمعیتترین روستاهای شهرستان ثلاث باباجانی
- روستای زیارت تمرخان — دهستان دشت حر، ۸۶۵ نفر
- روستای قالیچه — دهستان خانه شور، ۵۷۳ نفر
- روستای زمکان علیا — دهستان زمکان، ۵۶۱ نفر
- روستای تپان — دهستان زمکان، ۴۲۷ نفر
- روستای پالان نرگس — دهستان دشت حر، ۲۷۷ نفر
- روستای وانی سر — دهستان خانه شور، ۲۶۰ نفر
- روستای نیرژسفلی — دهستان زمکان، ۲۴۷ نفر
- روستای تپه خرگوشان — دهستان زمکان، ۲۴۳ نفر
- روستای بانی نار — دهستان خانه شور، ۲۱۹ نفر
- روستای عورازه — دهستان زمکان، ۲۱۰ نفر
بانکها و شعب بانکی ثلاث باباجانی
بر اساس دادههای ایرانگاه، ۳ شعبه از ۳ بانک در شهرستان ثلاث باباجانی فعال است که ۱ شعبه از آنها دارای خودپرداز است.
فهرست شعب بانکها در ثلاث باباجانی
- شعب بانک ملی ایران در ثلاث باباجانی — ۱ شعبه، ۱ شعبه دارای خودپرداز
- شعب بانک کشاورزی در ثلاث باباجانی — ۱ شعبه
- شعب بانک قرضالحسنه مهر ایران در ثلاث باباجانی — ۱ شعبه
بیمارستانهای ثلاث باباجانی
در ایرانگاه یک بیمارستان از شهرستان ثلاث باباجانی ثبت شده است.
- درمانگاه ثلاث باباجانی — عمومی
نظرهای مخاطبان دربارهٔ ثلاث باباجانی
هنوز نظری ثبت نشده است. اگر دربارهٔ این صفحه چیزی میدانید — یک اصلاح، یک تجربه یا نکتهای محلی — اولین نفر باشید.
نوشتن نظر