نامگذاری
نام دامغان از دو واژه «ده» (روستا) و «مغان» (مَگی یا روحانیون زرتشتی) گرفته شده است. یونانیان این شهر را «هکاتوم پیلوس» مینامیدند؛ یعنی «صد دروازه». این شهر مهمترین بخش ایالت کومیسنه یا کومش در تاریخ ایران بوده است.
تاریخچه
دامغان در روزگار اشکانیان، پایتخت شاهنشاهی ایران بود و با نام «صد دروازه» شهرت داشت. قدیمیترین مسجد ایران، یعنی مسجد تاریخانه با ۱۳۰۰ سال قدمت، در این شهر قرار دارد. دور تا دور شهر را دیوارهای ستبری احاطه کرده بود که دو درشکه به راحتی روی آن عبور میکردند؛ بازماندههای این دیوارها هنوز هم به نام «دیوار بارو» دیده میشود.
جمعیت و زبان
شهرستان دامغان بیش از ۹۴ هزار نفر جمعیت دارد. زبان مردم این شهرستان گونهای از فارسی با گویش خراسانی است. در مناطق شمالی به دلیل همجواری با مازندران، مردم به زبان مازندرانی سخن میگویند. روستاهای جنوبی تحت تأثیر مناطق مرکزی ایران هستند و گویش دیباجی نیز یکی از گونههای مازندرانی محسوب میشود.
مراکز آموزشی
از مهمترین مراکز آموزشی دامغان میتوان به دانشگاه دامغان و دانشگاه آزاد اسلامی دامغان اشاره کرد.
راهها
دامغان در مسیر کریدور اصلی تهران-مشهد (جاده ۴۴) قرار دارد و روزانه اتوبوسها و قطارهای زیادی از آن عبور میکنند. جاده دامغان به ساری دسترسی به شمال را آسان کرده و جاده ۸۱ دامغان به خرانق و جندق نیز راهی به سوی کویر است.
آب و هوا
آب و هوای دامغان بسیار متنوع است؛ زمستانهای سرد و تابستانهای معتدل دارد. شاید در یک روز، هر چهار فصل سال را تجربه کنید! بومیان معتقدند بادهای شدید این منطقه باعث مرغوبیت پستههای دامغان میشود.
پسته؛ سوغات طلایی
پسته مهمترین سوغات دامغان و یکی از محصولات صادراتی ایران است. انواع مختلفی مانند کلهقوچی، قرمز علیان، فخری، شاهپسند، اکرمی، اکبری، عباسعلی، خنجری و احمدآقایی در این شهر کشت میشود.
آثار تاریخی و دیدنی
- چشمه علی: یکی از محبوبترین تفریحگاههای دامغان
- تپه حصار: با ۷۰۰۰ سال قدمت، شهری که در اثر زلزله ویران شده است
- مسجد تاریخانه: قدیمیترین مسجد ایران
- برج طغرل و پیر علمدار
فرهنگ و مذهب
مردم دامغان وارث فرهنگ غنی ایرانی-اسلامی هستند. اکثریت آنها شیعه دوازده امامی هستند و مراسم عزاداری حسین بن علی سالانه گردشگران زیادی را جذب میکند. تأثیرپذیری از فرهنگ مازندران و خراسان در گفتار و آداب مردم این شهر دیده میشود.
روستاهای شهرستان دامغان
بر اساس دادههای ایرانگاه، در شهرستان دامغان ۲۹۱ آبادی در ۶ دهستان و ۲ بخش ثبت شده است که ۷۴ آبادی از آنها دارای جمعیت ساکن هستند و مجموع جمعیت روستایی ثبتشدهی آنها ۱۳٬۱۷۴ نفر است. فهرست کامل را در صفحهی روستاهای شهرستان دامغان ببینید.
دهستانهای شهرستان دامغان
- دهستان دامنکوه — بخش مرکزی، ۳۰ آبادی، ۳٬۷۵۵ نفر جمعیت
- دهستان حومه — بخش مرکزی، ۴۸ آبادی، ۳٬۴۴۱ نفر جمعیت
- دهستان قهاب رستاق — بخش امیراباد، ۹۰ آبادی، ۳٬۰۲۰ نفر جمعیت
- دهستان تویه دروار — بخش امیراباد، ۵۱ آبادی، ۱٬۲۲۴ نفر جمعیت
- دهستان قهاب صرصر — بخش امیراباد، ۳۰ آبادی، ۱٬۰۸۰ نفر جمعیت
- دهستان رودبار — بخش مرکزی، ۴۲ آبادی، ۶۵۴ نفر جمعیت
پرجمعیتترین روستاهای شهرستان دامغان
- روستای جزن — دهستان حومه، ۱٬۲۹۲ نفر
- روستای مهماندوست — دهستان دامنکوه، ۹۳۷ نفر
- روستای دروار — دهستان تویه دروار، ۷۰۹ نفر
- روستای اهوانو — دهستان رودبار، ۶۰۶ نفر
- روستای مومنآباد — دهستان دامنکوه، ۵۵۰ نفر
- روستای کلاته ملا — دهستان دامنکوه، ۵۱۷ نفر
- روستای صیدآباد — دهستان قهاب صرصر، ۵۰۹ نفر
- روستای کوه زر — دهستان قهاب رستاق، ۴۹۴ نفر
- روستای شهرسازی طزره — دهستان دامنکوه، ۴۱۳ نفر
- روستای خورزان — دهستان قهاب رستاق، ۳۹۸ نفر
بانکها و شعب بانکی دامغان
بر اساس دادههای ایرانگاه، ۳۶ شعبه از ۱۳ بانک در شهرستان دامغان فعال است که ۵ شعبه از آنها دارای خودپرداز هستند. پرشعبهترین بانکهای دامغان بانک کشاورزی با ۸ شعبه، بانک ملی ایران با ۶ شعبه و بانک سپه با ۶ شعبه هستند.
فهرست شعب بانکها در دامغان
- شعب بانک کشاورزی در دامغان — ۸ شعبه
- شعب بانک ملی ایران در دامغان — ۶ شعبه، ۵ شعبه دارای خودپرداز
- شعب بانک سپه در دامغان — ۶ شعبه
- شعب بانک تجارت در دامغان — ۴ شعبه
- شعب بانک مسکن در دامغان — ۲ شعبه
- شعب بانک رفاه کارگران در دامغان — ۲ شعبه
- شعب بانک صادرات ایران در دامغان — ۲ شعبه
- شعب بانک ایران زمین در دامغان — ۱ شعبه
- شعب بانک قرضالحسنه مهر ایران در دامغان — ۱ شعبه
- شعب پست بانک ایران در دامغان — ۱ شعبه
- شعب بانک شهر در دامغان — ۱ شعبه
- شعب بانک سینا در دامغان — ۱ شعبه
- شعب بانک توسعه تعاون در دامغان — ۱ شعبه
بیمارستانهای دامغان
در ایرانگاه ۴ بیمارستان از شهرستان دامغان ثبت شده است که مجموعاً ۳۱۵ تخت فعال دارند.
- بیمارستان ولایت دامغان — عمومی، ۱۶۹ تخت فعال
- بیمارستان برادران رضائی دامغان — عمومی، ۱۱۶ تخت فعال
- بیمارستان 11 محرم دامغان — عمومی، ۳۰ تخت فعال
- کلینیک تخصصی برادران رضایی دامغان — عمومی
دانشگاههای دامغان
در ایرانگاه معرفی کامل دانشگاه دامغان از شهرستان دامغان ثبت شده است که در سال ۱۳۷۱ تاسیس شده است.
در صفحهی هر دانشگاه، دانشکدهها، رشتهها، شرایط پذیرش، خوابگاهها، امکانات رفاهی و راههای ارتباطی آن را میبینید.
- دانشگاه دامغان — تاسیس ۱۳۷۱، دارای خوابگاه، دارای پارک علم و فناوری
فهرست همهی دانشگاههای کشور در صفحهی دانشگاههای ایران در دسترس است.