تاریخچه
لیلان شهری باستانی است که پس از اسلام به عنوان یکی از قطب‌های مهم آذربایجان شناخته می‌شد. اما زلزله‌ها، سیل‌ها و بلایای طبیعی، این شهر را به ویرانه‌ای متروکه تبدیل کردند. با این حال، همین ویرانه‌ها امروزه بهشت باستان‌شناسان و مورخان است. در سال‌های اخیر، کاوشگران زیادی به این منطقه آمده‌اند تا رازهای شهر گمشده را کشف کنند. این جذابیت تاریخی باعث شد که لیلان در سال ۱۳۷۴ به شهر تبدیل شود و امروزه وارث شکوه دیرین خود است.
یکی از جذاب‌ترین داستان‌های لیلان، ارتباط آن با شهر شیز، اقامتگاه تابستانی خسرو پرویز ساسانی است. گویند در نزدیکی این شهر چشمه‌ای نفتی وجود داشت که آتشکده معروف آذرگشسپ را روشن نگه می‌داشت. بسیاری از مورخان بر این باورند که ویرانه‌های لیلان، همان شیز باستانی است.
کشف ۲۳ سکه طلای بیزانس
در یکی از هیجان‌انگیزترین رویدادهای باستان‌شناسی، ۲۳ سکه طلا متعلق به دوران بیزانس در منطقه تاریخی لیلان کشف شد. فرزین حق‌پرست، مدیرکل میراث فرهنگی آذربایجان شرقی، در این باره گفت: «این سکه‌ها که حدود دو برابر سکه بهار آزادی وزن دارند، گمانه‌زنی‌ها درباره مکان شهر تاریخی شیز را به یقین نزدیک‌تر می‌کنند.» این کشف ارزشمند، لیلان را به یکی از مهم‌ترین سایت‌های باستان‌شناسی ایران تبدیل کرده است.
جغرافیا
لیلان در منطقه‌ای حاصل‌خیز و پرآب، در جنوب‌شرقی دریاچه ارومیه پدید آمده است. آب و هوای این شهر در بیشتر ماه‌های سال سرد است و تنها در اواخر بهار و اوایل تابستان، هوا کمی ملایم می‌شود. رودخانه فصلی لیلان‌چای که از دامنه‌های کوه سهند سرچشمه می‌گیرد، از ضلع جنوب‌شرقی شهر عبور کرده و به دریاچه ارومیه می‌ریزد. این رودخانه نه تنها به حاصل‌خیزی منطقه کمک کرده، بلکه چشم‌اندازهای زیبایی را نیز خلق کرده است.
جاذبه‌های گردشگری
لیلان با ۴۶ تپه تاریخی که در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده‌اند، یک موزه روباز از دوران اشکانی و ساسانی است. این تپه‌ها هر کدام داستانی برای گفتن دارند و بازدید از آن‌ها تجربه‌ای فراموش‌نشدنی خواهد بود.
محوطه قلعه بختک
قلعه بختک در ورودی شهر لیلان، یکی از مهم‌ترین جاذبه‌های این منطقه است. این قلعه در سال ۱۳۷۹ با شماره ۲۷۸۰ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شده است. محوطه قلعه حدود ۱۶۰ هکتار وسعت دارد و ۲۴ تپه در آن شناسایی شده است. مهم‌ترین این تپه‌ها عبارتند از تپه الله قلی و تپه چمن که قدمت آن‌ها به هزاره دوم پیش از میلاد می‌رسد.
قلعه بختک در طول تاریخ، اعتبار خود را از دوران اشکانی تا ایلخانی حفظ کرده است. در ارتفاعات شرقی لیلان، مکان‌های استقراری نظامی نیز دیده می‌شود که بر اهمیت استراتژیک این منطقه در گذشته تأکید دارند. باستان‌شناسان ایرانی و خارجی بارها از این قلعه بازدید کرده و آثار ارزشمندی از آن کشف کرده‌اند.
مردم‌شناسی
مردم لیلان به زبان شیرین ترکی آذربایجانی سخن می‌گویند و پیرو مذهب شیعه دوازده امامی هستند. شغل بیشتر آن‌ها پیمانکاری، کشاورزی و باغداری است. مهمان‌نوازی و اصالت مردم این دیار، سفر به لیلان را به تجربه‌ای دلنشین تبدیل می‌کند.
جمعیت
بر پایه سرشماری سال ۱۳۹۵، جمعیت لیلان ۶,۳۵۶ نفر (۱,۹۴۳ خانوار) بوده است. این شهر با وجود جمعیت کم، به دلیل پیشینه تاریخی غنی خود، یکی از مقاصد مهم گردشگری در آذربایجان شرقی محسوب می‌شود.
لیلان در ایران‌گاه
شهرستان لیلان یکی از شهرستان‌های استان آذربایجان شرقی است. اطلاعات این شهرستان در ایران‌گاه در حال تکمیل است؛ در ادامه، شهرستان‌های نزدیک لیلان و آنچه تا امروز از خود این شهرستان ثبت شده است را می‌بینید.
شهرستان‌های نزدیک لیلان
- ملکان — حدود ۱۷ کیلومتر، ۱۹ شعبه‌ی بانک
- بناب — حدود ۳۹ کیلومتر، ۲۶ آبادی، ۲۵ شعبه‌ی بانک
- مراغه — حدود ۴۲ کیلومتر، ۱۳۲ آبادی، ۳۹ شعبه‌ی بانک
- عجب‌شیر — حدود ۵۹ کیلومتر، ۱۳ شعبه‌ی بانک
کسب‌وکارهای ثبت‌شده در لیلان
در ایران‌گاه ۱ وب‌سایت دارای نماد اعتماد الکترونیکی با نشانی لیلان ثبت شده است.
- دوخان — dookhan.com
راهنماهای مرتبط
- استان آذربایجان شرقی — شهرستان‌ها، جغرافیا و اطلاعات استان
- روستاهای استان آذربایجان شرقی — فهرست آبادی‌های استان به تفکیک شهرستان
- اوقات شرعی لیلان — اذان صبح، ظهر و مغرب
نظرهای مخاطبان دربارهٔ لیلان
هنوز نظری ثبت نشده است. اگر دربارهٔ این صفحه چیزی می‌دانید — یک اصلاح، یک تجربه یا نکته‌ای محلی — اولین نفر باشید.
نوشتن نظر